Şükrü Dolaş, Gazeteciliğin İçinde Bulunduğu Zorlu Süreci Kaleme Aldı
Şanlıurfa’nın Siverek ilçesinde gazetecilik mesleğinin uzun yıllardır içerisinde yer alan usta yazar ve gazeteci Şükrü Dolaş, kaleme aldığı “Gazetecilik Ölüyor” başlıklı makalesinde Türkiye’de bağımsız gazeteciliğin giderek zorlaşan koşullarını değerlendirdi. Gazeteciliğin temel görevinin yalnızca yaşanan olayları kamuoyuna aktarmak olmadığını belirten Dolaş, aynı zamanda yöneticilerin çalışmalarını takip etmek, eksiklikleri gündeme getirmek, yanlışları sorgulamak ve toplumun daha iyi hizmet almasına katkı sunmak olduğunu vurguladı. Ancak günümüzde mesleğini tarafsız ve özgür biçimde yapmak isteyen gazetecilerin çeşitli baskılarla karşı karşıya kaldığına dikkat çekti. Ulusal basında yaşanan sorunların yerel medyada çok daha ağır hissedildiğini ifade eden Dolaş, özellikle küçük ilçelerde görev yapan gazetecilerin hem sosyal hem ekonomik hem de mesleki açıdan ciddi mücadeleler verdiğini dile getirdi. Gazetecilerin haber yaparken karşılaştığı engellerin, tehditlerin ve baskıların mesleğin geleceğini de doğrudan etkilediğini belirterek özgür basının korunmasının önemine işaret etti.
Yerel Basında Bilgi Kirliliği ve Mesleki Baskılar Artıyor
Makalesinde dijitalleşmeyle birlikte habercilik alanında yaşanan değişime de değinen Şükrü Dolaş, teknolojinin sunduğu imkanların zaman zaman bilgi kirliliğini beraberinde getirdiğini ifade etti. Günümüzde herhangi bir olayla karşılaşan kişilerin cep telefonlarıyla görüntü alarak doğruluğu araştırılmamış bilgileri sosyal medya hesaplarından paylaşabildiğini belirten Dolaş, bu durumun gerçek gazetecilik faaliyetleriyle karıştırılmaması gerektiğine dikkat çekti. Haber üretiminin yalnızca fotoğraf veya video paylaşmaktan ibaret olmadığını, olayın araştırılması, bilgilerin doğrulanması ve kamuoyuna doğru biçimde aktarılması gerektiğini vurguladı. Öte yandan yerel gazetecilerin yalnızca mesleki rekabetle değil, aynı zamanda ekonomik baskı, tehdit ve şantaj girişimleriyle de mücadele ettiğini belirten Dolaş, kendi meslek hayatında da benzer durumlarla defalarca karşılaştığını aktardı. Kırk yılı aşkın meslek tecrübesine dayanarak sahada haber peşinde koşan gazetecilerin önüne çıkarılan engelleri yakından bildiğini ifade eden usta gazeteci, bazı dönemlerde ekonomik ve sosyal baskılar nedeniyle yapılması gereken haberlerin yeterince özgür biçimde gündeme taşınamadığını da açık yüreklilikle dile getirdi.
Bağımsız Gazetecilik Bekleyenlere Önemli Soru: Yerel Basına Kim Destek Olacak?
Şükrü Dolaş’ın yazısında öne çıkan konulardan biri de bağımsız gazetecilik beklentisi ile yerel basına verilen ekonomik destek arasındaki çelişki oldu. Gazetecilerden her koşulda doğruyu yazmalarının, hiçbir gücün etkisinde kalmamalarının ve toplumsal sorunları cesaretle gündeme getirmelerinin beklendiğini belirten Dolaş, bu sorumluluğun sürdürülebilmesi için gerekli ekonomik şartların da göz ardı edilmemesi gerektiğini ifade etti. Bir haber sitesinin yayın hayatını devam ettirebilmesi için internet, sunucu, teknik altyapı, ekipman, saha çalışmaları ve personel giderleri gibi önemli maliyetlerle karşı karşıya kaldığını hatırlatan Dolaş, bugüne kadar birçok giderin gazetecilerin kendi imkanlarıyla karşılandığını belirtti. Bu kapsamda Siverek halkına, esnafa, iş dünyasına, derneklere ve sivil toplum kuruluşlarına seslenen Dolaş, bağımsız basın isteyenlerin yerel medya kuruluşlarının ayakta kalmasına da katkı sunması gerektiğini vurguladı. Gazetecilere reklam verilmesinin, abonelik oluşturulmasının veya imkanlar dahilinde maddi destek sağlanmasının gazetecinin kalemini satın almak anlamına gelmediğini belirten Dolaş, asıl önemli noktanın desteğin şeffaf olması ve yayın kuruluşunun editoryal bağımsızlığının korunması olduğunu kaydetti.
Avrupa Örnekleriyle Yerel Gazeteciliğin Ekonomik Sürdürülebilirliği
Yerel basının ekonomik açıdan güçlenmesi için farklı ülkelerde uygulanan yöntemlere de değinen Dolaş, Avrupa’daki gazetecilik modellerinin önemli örnekler sunduğunu belirtti. Avrupa Gazeteciler Federasyonu tarafından 2024 yılında yayımlanan değerlendirmede abonelik, okur üyeliği, reklam, kitlesel fonlama ve bağış gibi farklı gelir kaynaklarının önemine dikkat çekildiğini hatırlatan Dolaş, Avrupa Birliği’nin aynı yıl haber medyasının finansmanına ilişkin araştırmasında da yerel ve bölgesel basının desteklenmesi ile kamu kaynaklarının adil ve şeffaf dağıtılması konularının ele alındığını aktardı. Bu modellerin tamamının Siverek’te uygulanmasının zorunlu olmadığını ifade eden Dolaş, buradan çıkarılması gereken temel sonucun yerel gazeteciliğin yalnızca gazetecilerin omuzlarına bırakılmaması olduğunu vurguladı. Okurların, esnafın, iş dünyasının, sivil toplum kuruluşlarının ve toplumun diğer kesimlerinin de yerel basının yaşatılmasında sorumluluk üstlenmesi gerektiğini belirtti. Teknolojinin ve yapay zekanın bazı gazetecilik süreçlerini kolaylaştırmasına rağmen dijital yayıncılığın yeni teknik ve ekonomik maliyetler oluşturduğunu ifade eden Dolaş, güçlü bir yerel medyanın ancak dayanışma ve sürdürülebilir destek mekanizmalarıyla mümkün olabileceğine dikkat çekti.
Siverek Halkına Çağrı: Yerel Haber Sitelerinize Sahip Çıkın
Makalesinin devamında Siverek halkına özel bir çağrıda bulunan Şükrü Dolaş, yerel basının yalnızca eleştiri yaptığı veya toplumun beklentilerini karşıladığı dönemlerde hatırlanmaması gerektiğini ifade etti. Gazetecilerin haberlerinden memnun kalındığında takdir edilmesinin, eleştirel haberler yayımlandığında ise baskı altına alınmaya çalışılmasının bağımsız gazetecilik anlayışıyla bağdaşmadığını belirten Dolaş, özgür basın talep eden herkesin bu özgürlüğün devamlılığı için de sorumluluk üstlenmesi gerektiğini söyledi. Yerel haber sitelerinin okunması, haberlerin paylaşılması, abonelik oluşturulması, reklam verilmesi ve imkanlar ölçüsünde maddi katkı sağlanmasının gazeteciliğin sürdürülebilirliğine önemli destek sunacağını vurguladı. Gazeteciliğin tıpkı doktorluk gibi insanların hayatlarının farklı dönemlerinde ihtiyaç duyabileceği önemli bir meslek olduğunu hatırlatan Dolaş, bugün önemsiz görülen bir haberin yarın bir kişinin veya ailesinin hayatını doğrudan ilgilendirebileceğini ifade etti. \“Bugün önemsemediğiniz bir haber, yarın sizin veya bir yakınınızın hayatını ilgilendiren hayati bir mesele olabilir. O gün kapısını çalacağınız, sesinizi duyurmasını bekleyeceğiniz bir yerel basının bugün de ayakta kalması gerektiğini unutmayın.”\ sözleriyle yerel basının toplum açısından taşıdığı önemi ortaya koydu.
“Amacım Kimseyi Kırmak Değil, Mesleğin Gerçeklerini Anlatmak”
Şükrü Dolaş, yazısının son bölümünde amacının herhangi bir kişiyi, kurumu veya kesimi hedef almak olmadığını, yalnızca yıllar boyunca mesleğin içerisinde yaşadığı zorlukları ve gözlemlediği gerçekleri kamuoyuyla paylaşmak istediğini belirtti. Bağımsız gazeteciliğin yalnızca sözle savunulmasının yeterli olmadığını, bu anlayışın yaşatılması için somut dayanışma adımlarının da atılması gerektiğini vurguladı. Meslek onurunu koruyarak sahada haber peşinde koşan gazetecilerin emeklerinin toplum tarafından görülmesi gerektiğini ifade eden Dolaş, yerel basının güçlü olmasının aynı zamanda ilçenin sorunlarının daha fazla gündeme gelmesi, vatandaşların sesinin duyulması ve kamuoyunun doğru bilgilendirilmesi anlamına geldiğini kaydetti. Kırk yılı aşkın meslek hayatında edindiği tecrübeleri okuyucularıyla paylaşan usta gazeteci, tüm zorluklara rağmen mesleğini sürdürmeye çalışan, doğruları araştıran ve kalemini korumak için mücadele veren meslektaşlarına teşekkür ederek yazısını tamamladı. “Gazetecilik Ölüyor mu?” başlıklı makale, Siverek’te yerel basının ekonomik koşulları, bağımsız habercilik ve toplumsal dayanışma konularında önemli bir tartışmanın kapısını araladı. Haber Feyzi DONAN
34 kez okundu